گناباد امروز؛ معرفی ظرفیتهای گردشگری خراسان جنوبی
مسجد جامع قاین (ذوالقبلتین): شاهکاری هزار و صد ساله در قلب خراسان جنوبی
گناباد، خراسان رضوی – در میان جاذبههای تاریخی و فرهنگی غنی استان خراسان جنوبی، مسجد جامع قاین، مشهور به «ذوالقبلتین»، همچون نگینی درخشان میدرخشد. این بنای کهن که با قدمتی بیش از ۱۱۰۰ سال، افتخار اولین اثر تاریخی ثبتشده در فهرست آثار ملی خراسان جنوبی را یدک میکشد، نه تنها نمادی از معماری اصیل ایرانی-اسلامی است، بلکه روایتی زنده از تاریخ، هنر و معنویت این سرزمین کهن به شمار میرود.
شاهکاری با دو قبله؛ نشانی از شکوه معماری و اقتدار مذهبی
وجه تمایز اصلی مسجد جامع قاین، وجود دو محراب در این بناست؛ محرابی رو به قبله کعبه و محرابی دیگر رو به بیتالمقدس. این ویژگی منحصربهفرد، که دلیل نامگذاری آن به «ذوالقبلتین» (صاحب دو قبله) شده است، اشارهای عمیق به جایگاه قدسی و اهمیت تاریخی این مسجد در دوران صدر اسلام و تحولات قبله دارد. محراب دوم که به سمت بیتالمقدس است، نمایانگر ادوار اولیه اسلامی و اهمیت وحدت در میان مسلمین است.
بلندترین عمارت قاین؛ شکوهی ماندگار در گذر زمان
مسجد جامع قاین با معماری باشکوه و ابعاد سترگ خود، همچنان به عنوان بلندترین عمارت شهر قاین شناخته میشود. این بنا که در طول تاریخ شاهد فراز و نشیبهای بسیاری بوده، توانسته است اصالت و شکوه معماری ایرانی-اسلامی را در گذر بیش از یک هزاره حفظ کند. تزئینات خیرهکننده، گچبریهای ظریف، کاشیکاریهای چشمنواز و قوسهای استوار، همگی گواه بر نبوغ معماران و هنرمندان این سرزمین در دورههای مختلف اسلامی است.
راز دو محراب؛ شکوه سازهای با دو قبله
آنچه این عمارت را در میان مساجد تاریخی جهان اسلام ممتاز کرده، وجود دو محراب در ساختار آن است؛ محرابی که رو به قبله مکه بنا شده و محرابی دیگر که راستای بیتالمقدس را نشان میدهد. همین ویژگی سبب شده تا محققان و مردم بومی آن را «ذوالقبلتین» بخوانند؛ اثری که یادآور لایههای کهن تاریخی و تغییر جهت قبله در باورهای صدر اسلام است.
ایوان رفیع مسجد با ارتفاعی حدود ۱۸ متر، مقرنسکاریهای خیرهکننده، کتیبههای تاریخی دوره ایلخانی و تیموری و منبر چوبی منبتکاریشده، این مجموعه را به مقصدی بیبدیل برای گردشگران، پژوهشگران معماری و علاقهمندان به میراث فرهنگی بدل ساخته است. پایگاه خبری «گناباد امروز» در قالب طرح معرفی قطبهای گردشگری منطقه، بازدید از این کهنسازه بیهمتا را به تمامی هموطنان و علاقهمندان پیشنهاد میکند.