نام اثر: مستند کوتاه «چیچکای حرا» (نوای قصهها در آبهای سبز)
تصویر و تدوین: منصور وحدانی / اصغر بشارتی
موقعیت مکانی: استان هرمزگان، جزیره قشم، روستای جهانی سهیلی، اکوسیستم جنگلهای حرای خلیج فارس
محورهای موضوعی: گردشگری پایدار جامعهمحور، قصهگویی بومی (چیچکا)، آموزش محیطزیستی کودکان، پاسداشت میراث معنوی و بومیان دریا
در میان ریشههای درهمتنیده جنگلهای مانگرو (حرا) در پهنه خلیج فارس، سنتی دیرینه جریان دارد که زبان طبیعت را به دل قصههای مردمان ساحل پیوند میزند. آیین «چیچکا» (قصهگویی محلی) در روستای جهانی سهیلی، نمایشی زنده از تابآوری فرهنگی و زیستمحیطی است؛ جایی که نوای لالاییها و افسانههای بومی برای کودکان خوانده میشود و یاد و خاطره «ماما حوا»، مادر مهربان و پاسدار طبیعت سهیلی، در تلاقی جزر و مد دریا زنده میماند.
طنین «چیچکا» بر تنههای خیس حرا؛ قصههایی برای نجات زمین
آیین کهن «چیچکا» روایتی از پیوند نسلها با شریانهای حیاتی خلیج فارس است. در روزگاری که شرایط منطقه و تلاطمهای سیاسی نگاهها را به خود مشغول ساخته، روستای جهانی «سهیلی» در جزیره قشم الگویی بیبدیل از استمرار حیات، فرهنگ و گردشگری جامعهمحور را پیش چشم همگان میگذارد.
روستای سهیلی که به عنوان یکی از روستاهای برتر گردشگری در تراز جهانی شناخته میشود، میزبان آیینی شده است که در آن، افسانهها و قصههای عامیانه نه پشت درهای بسته، بلکه در بستر طبیعی جنگلهای حرا و برای نسل نو روایت میشود. این رویداد نمادی روشن از تابآوری جوامع بومی ایران در پاسداری از ریشههای فرهنگی و زیستمحیطی خویش است.
در امتداد نگاه «ماما حوا»؛ مادری برای خاک، دریا و کودکان
بخش عاطفی و هویتبخش این مستند، پاسداشت یاد و خاطره جاودان زندهیاد «ماما حوا» است؛ زنی که نماد پیوند عمیق زن بومی خلیج فارس با دریا، نخل، جنگلهای حرا و کودکان روستا بود. او قصه آموخت تا امید زنده بماند و از حرا مراقبت کرد تا بستر زندگی حفظ شود. اجرای آیین چیچکا با یاد او، تجدید پیمانی میان مادران و فرزندان ساحلنشین برای حفاظت از این اکوسیستم کمنظیر جهانی است.
شاهکار بصری منصور وحدانی و اصغر بشارتی
این مستند با تصویربرداری و تدوین هنرمندانه منصور وحدانی و اصغر بشارتی، جزئیات خیرهکننده حرکات آب، رنگهای زنده پوشش بومی، نگاه پرامید کودکان و آرامش جادویی جنگلهای حرا را در قابی چشمنواز ثبت کرده است. ترکیب نور، آواهای فولکلور جنوبی و حرکت روان قایقها میان کانالهای آبشور، اثری ساخته که فراتر از یک گزارش ساده، یک اثر هنری ماندگار در حوزه سینمای مستند محیطزیستی به شمار میآید.