رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی گناباد اعلام کرده است که فضاهای آموزشی راکد در مناطق شهری و روستایی میتوانند به عنوان ظرفیتی مهم برای رونق گردشگری و اقتصاد صنایعدستی مورد استفاده قرار گیرند.
حمیدرضا محمودی قوژدی با اشاره به قدمت تاریخی و فرهنگی گناباد، استفاده خلاقانه از ظرفیتهای مغفول شهرستان را ضروری دانسته است.
بر اساس این طرح، ساختمانهای آموزشی قدیمی میتوانند پس از مرمت و بهسازی اصولی به فضاهایی مانند:
نمایشگاه صنایعدستی
مراکز آموزش هنرهای سنتی
خانههای خلاق
مراکز فرهنگی
پایگاههای گردشگری
محل عرضه محصولات بومی
تبدیل شوند.
این پیشنهاد از این جهت اهمیت دارد که بسیاری از ساختمانهای قدیمی، بهویژه در روستاها و بافتهای تاریخی، در صورت رها شدن بهمرور دچار فرسودگی میشوند.
در مقابل، تغییر کاربری اصولی آنها میتواند همزمان چند هدف را دنبال کند؛ یعنی حفظ ساختمان تاریخی، ایجاد فعالیت اقتصادی، حمایت از هنرمندان محلی و جذب گردشگر.
رئیس اداره میراث فرهنگی گناباد همچنین تأکید کرده که مدارس قدیمی فقط ساختمانهایی با ارزش معماری نیستند، بلکه بخشی از خاطرات و حافظه جمعی مردم را در خود جای دادهاند. بنابراین باززندهسازی آنها باید به گونهای باشد که هویت و روح مکان حفظ شود.
بر اساس اطلاعات اعلامشده، گناباد بیش از ۲۵۰ اثر تاریخی شناساییشده دارد که حدود ۱۵۰ اثر در فهرست آثار ملی و جهانی به ثبت رسیدهاند و حدود ۶۰ اثر نیز قدمتی چند هزار ساله دارند.
از سوی دیگر، حدود ۲۰۰ هنرمند گنابادی در ۱۵ کارگاه و ۳۰ فروشگاه در زمینه تولید و عرضه صنایعدستی فعالیت میکنند.
سفالگری، پارچهبافی، گلیمبافی، نمدمالی، معرق و منبتکاری، سبدبافی، چاقوسازی و آهنگری از جمله رشتههای صنایعدستی مورد اشاره مسئولان میراث فرهنگی شهرستان است.
چرا احیای مدارس قدیمی میتواند برای اقتصاد گناباد مهم باشد؟
تبدیل مدارس قدیمی به مراکز گردشگری صرفاً یک پروژه عمرانی نیست.
اگر چنین طرحی به صورت اصولی اجرا شود، گردشگر میتواند در یک فضای تاریخی، علاوه بر بازدید از معماری و فرهنگ منطقه، با هنرهای سنتی گناباد نیز آشنا شود و حتی محصولات بومی را خریداری کند.
این موضوع میتواند یک زنجیره اقتصادی ایجاد کند؛ از هنرمند و تولیدکننده صنایعدستی گرفته تا فروشنده، راهنمای گردشگری، اقامتگاه بومگردی، رستوران محلی و حملونقل.
اداره میراث فرهنگی گناباد اعلام کرده است که استفاده از ظرفیت مدارس و فضاهای آموزشی بلااستفاده را در سال جاری از طریق مسئولان و دستگاههای مرتبط دنبال خواهد کرد.
گردآورنده : سمیه محمدزاده